over het afa

Het Asbestfonds: vergoeden, voorkomen en begeleiden

Onze missie is alle slachtoffers van asbest in België te ondersteunen. We vergoeden mensen die een ziekte door asbest hebben opgelopen, zoals werknemers in de privésector, zelfstandigen, ambtenaren of milieuslachtoffers. Bij overlijden kunnen ook bepaalde nabestaanden onder voorwaarden een vergoeding krijgen.

Naast financiële steun bieden we persoonlijke begeleiding aan slachtoffers en hun naasten. We informeren over rechten, begeleiden bij de nodige stappen en zorgen voor duidelijke en toegankelijke ondersteuning gedurende het hele proces.

Daarnaast zetten we in op preventie: we maken het publiek bewust van de gevaren van asbest en beperken de risico’s van blootstelling. Via informatieve campagnes en wetenschappelijk onderzoek werken we aan een beter begrip van asbest en de bescherming van de volksgezondheid.

Het Asbestfonds is organisatorisch geïntegreerd binnen Fedris, het Federaal Agentschap voor Beroepsrisico’s. De belangrijkste taken van Fedris zijn het controleren of werkgevers en verzekeringsmaatschappijen de wetgeving rond arbeidsongevallen naleven, het vergoeden van slachtoffers van beroepsziekten en arbeidsongevallen, en het nemen van preventieve maatregelen om arbeidsongevallen en beroepsziekten te voorkomen.

Verschil tussen het Asbestfonds en Fedris

Fedris vergoedt slachtoffers van asbest via twee systemen: het Asbestfonds en het stelsel van beroepsziekten (sociale zekerheid voor werknemers). De vergoedingen zijn niet altijd hetzelfde en kunnen geheel of gedeeltelijk gecombineerd worden. Elke aanvraag wordt in beide systemen bekeken.

Binnen het stelsel van beroepsziekten komen alleen werknemers van de privésector en van provinciale en lokale overheden in aanmerking die beroepsmatig aan asbest zijn blootgesteld. Het Asbestfonds vergoedt daarentegen alle slachtoffers van asbest, zolang de blootstelling in België heeft plaatsgevonden: werknemers in de privésector, zelfstandigen, ambtenaren en milieuslachtoffers.

Beide stelsels dekken ziekten zoals mesothelioom, asbestose, bilaterale diffuse pleurale verdikkingen en asbestgerelateerde kankers van longen, strottenhoofd en eierstokken. Daarnaast zijn pleurale plaques vergoedbaar via het stelsel van beroepsziekten wanneer ze een beperking van de longfunctie veroorzaken.

Bij overlijden kunnen sommige nabestaanden van het slachtoffer ook een vergoeding ontvangen. Binnen het Asbestfonds ontvangen zij een eenmalig kapitaal, terwijl zij binnen het stelsel van beroepsziekten een jaarlijkse rente krijgen.

Het Asbestfonds wordt gefinancierd door:

• de Staat
• de bijdragen van werkgevers
• de sociale zekerheidsbijdragen van zelfstandigen
• schenkingen en legaten

Het Asbestfonds werd in 2007 opgericht binnen het Fonds voor Beroepsziekten (nu Fedris). Het idee om een specifiek fonds voor asbest op te richten, ontstond begin jaren 2000 binnen een denkgroep over asbestgerelateerde ziekten. Aanvankelijk ging het vooral om het beter in kaart brengen van pleurakanker, omdat er toen in België nog geen officieel register voor mesothelioom bestond.

In de loop der jaren kwamen steeds meer onverwachte gevallen van zogenaamde “para-professionele” mesothelioom aan het licht bij mensen die in de buurt woonden van bedrijven die asbest produceerden of bewerkten, maar ook bij de echtgenotes en kinderen van werknemers van deze bedrijven. Deze gevallen van milieuexpositie vielen buiten de statistieken en de vergoedingen van het Fonds voor Beroepsziekten. Daarbovenop nam de druk vanuit de publieke opinie steeds verder toe.

Evolutie van het Asbestfonds

• 2007: Oprichting van het Asbestfonds (vergoeding voor mesothelioom, asbestose en bilaterale diffuse pleuraverdikking)

• 2014: Terugbetaling van gezondheidszorgkosten en tussenkomst voor hulp van een andere persoon

• 2017: Het Asbestfonds krijgt ook een preventietaak

• 2019: Het fonds vergoedt longkanker en strottenhoofdkanker veroorzaakt door asbest en begeleidt slachtoffers van asbest

• 2022: Het fonds vergoedt ook eierstokkanker veroorzaakt door asbest

Het Asbestfonds werd opgericht bij de programmawet van 27 december 2006.

U kunt hier de wetgeving met betrekking tot het Asbestfonds downloaden:

• Programmawet (I) van 27 december 2006, art. 113 tot 133 (B.S. 28/12/06) – gewijzigd door de wet van 11/05/07 (B.S. 26/06/07)

• Koninklijk besluit van 11 mei 2007 betreffende de uitvoering van hoofdstuk VI van titel IV van de programmewet (I) van 27 december 2006 tot oprichting van een Fonds voor schadevergoeding van slachtoffers van asbest

• Koninklijk besluit van 28 maart 1969 houdende de lijst van beroepsziekten die aanleiding geven tot vergoeding en de criteria waaraan blootstelling aan het beroepsrisico voor sommige van deze ziekten moet voldoen (B.S. 04/04/1969)

• Wet van 5 mei 2019 ter verbetering van de schadevergoeding voor slachtoffers van asbest